Định lượng đóng góp của văn hóa vào nền kinh tế Việt Nam

Định lượng đóng góp của văn hóa vào nền kinh tế

Trong một thời gian dài, văn hóa chủ yếu được xác định là nền tảng tinh thần và mục tiêu của sự phát triển. Tuy nhiên, tư duy quản trị hiện đại đang chứng kiến một bước ngoặt lớn khi Nghị quyết 80-NQ/TW của Bộ Chính trị chính thức giao chỉ tiêu kinh tế cho lĩnh vực này.

Cụ thể, các ngành công nghiệp văn hóa phải đạt mức đóng góp 7% GDP vào năm 2030 và vươn lên 9% GDP vào năm 2045. Việc chuyển từ định hướng chung chung sang những con số đo lường thực tế đòi hỏi một hệ thống giải pháp đồng bộ và quyết liệt.

Ngày 17/9, tại buổi làm việc với các cơ quan về phát huy vai trò của văn hóa trong việc đóng góp vào mục tiêu tăng trưởng kinh tế, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương Trịnh Văn Quyết đã nhấn mạnh không thể chỉ đánh giá sự phát triển văn hóa qua việc đếm số lượng các thiết chế hay hoạt động phong trào bề nổi.

Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương Trịnh Văn Quyết nêu rõ, trong một thời gian dài, văn hóa được xác định là nền tảng tinh thần của xã hội, là mục tiêu và động lực của phát triển. Đây là quan điểm đúng đắn và cần tiếp tục khẳng định. Tuy nhiên, trong giai đoạn mới, chỉ dừng lại ở đó là chưa đủ.

Quá trình lượng hóa yêu cầu các cơ quan quản lý phải tính toán chính xác được giá trị gia tăng, lượng việc làm tạo ra, mức thu nhập mang lại và kim ngạch xuất khẩu của các sản phẩm văn hóa.

Cốt lõi của quá trình này là một chuỗi chuyển hóa chặt chẽ bắt đầu từ việc nhận diện tài nguyên văn hóa thành tài sản, chế tác tài sản thành sản phẩm và đưa sản phẩm đó thâm nhập thành công vào thị trường.

Việc đo lường bằng các chỉ tiêu kinh tế là công cụ sắc bén để định vị ưu tiên và phân bổ nguồn lực hiệu quả chứ hoàn toàn không đồng nghĩa với việc thương mại hóa văn hóa bất chấp việc gìn giữ bản sắc dân tộc.

Việt Nam tập trung đầu tư trọng điểm

Để bắt kịp xu hướng toàn cầu và hiện thực hóa các chỉ tiêu tăng trưởng đã đề ra, ngành văn hóa Việt Nam đang khẩn trương tái cấu trúc phương thức hoạt động.

Cơ quan quản lý thống nhất quan điểm không đầu tư dàn trải mà ưu tiên tập trung nguồn lực vào sáu lĩnh vực đang chiếm hơn 70% doanh thu công nghiệp văn hóa hiện nay gồm điện ảnh, nghệ thuật biểu diễn, trò chơi điện tử, du lịch văn hóa, quảng cáo và thủ công mỹ nghệ. Việc xác định rõ trọng tâm giúp nguồn vốn ngân sách và xã hội hóa phát huy tối đa hiệu quả.

Điểm nghẽn lớn nhất cản trở việc chuyển hóa tài nguyên văn hóa thành giá trị kinh tế chính là khung pháp lý. Nút thắt này kỳ vọng sẽ được tháo gỡ căn bản thông qua dự án Luật Phát triển công nghiệp văn hóa sắp được đệ trình Quốc hội. Bộ luật này đóng vai trò khơi thông dòng vốn, khuyến khích các mô hình kinh doanh dựa trên bản quyền trí tuệ và bảo vệ quyền lợi của những người làm sáng tạo.

Đồng thời, ngành văn hóa bắt buộc phải đẩy mạnh tốc độ số hóa di sản và ứng dụng trí tuệ nhân tạo để tạo ra bước đột phá về năng suất. Chỉ khi tiếp cận bằng công nghệ và nền tảng số, các sản phẩm văn hóa Việt Nam mới có đủ sức cạnh tranh để tiến vào thị trường xuyên biên giới.

Sự chủ động từ Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch trong việc liên kết với các địa phương trọng điểm và doanh nghiệp lớn sẽ sớm phác thảo ra những sản phẩm chủ lực mang thương hiệu quốc gia đủ sức thu hút khách du lịch và dòng tiền quốc tế.

Nghị quyết 80-NQ/TW: Khẳng định vai trò trung tâm của con người trong phát triển văn hóa

Nghị quyết 80-NQ/TW của Bộ Chính trị tiếp tục nhấn mạnh quan điểm nhất quán của Đảng về xây dựng và phát triển văn hóa, trong đó đặt con người ở vị trí trung tâm, vừa là chủ thể sáng tạo, vừa là mục tiêu hướng tới. Trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới, yêu cầu xây dựng con người Việt Nam phát triển toàn diện, có bản lĩnh, tri thức và khát vọng vươn lên trở thành nhiệm vụ then chốt, tạo nền tảng và động lực nội sinh cho phát triển bền vững.