Doanh nhân sướng hay khổ?

Cuộc hội nghị tổng kết năm, dưới sự tổ chức của Câu lạc bộ các nhà Doanh nghiệp tiêu biểu của một địa danh.

Năm nay, có sự chứng kiến và chỉ đạo của lãnh đạo khu vực, có đầy đủ ban bệ Sở, Ngành. Có đại diện các huyện. Có tiệc liên hoan mặn ngọt. Có biểu diễn văn nghệ của Nhà hát địa phương.

Dàn cờ phướn tung bay, các cô gái xinh xắn bận áo dài đỏ đứng hai hàng trước cửa hội trường, khoác băng rôn: “Nhiệt liệt chào đón đại biểu”.

Sân khấu trang trí hoành tráng, đầy đủ trang thiết bị âm thanh và ánh sáng hiện đại.

Nói chung là khá đầy đủ và rình rang.

Có điều thú vị là Doanh nhân ít hơn đại biểu. Và hình như có cả người nhà đại biểu “đi kèm”. Liên hoan mà, xe công mà, một dịp để người ta làm oách với gia đình, bạn bè. Người ta giải quyết khâu oai là chính !

Mở đầu, kết thúc đầy đủ. Kính thưa các kiểu khá thận trọng và chi tiết làm mất quá nhiều thời gian. Đã thành thói quen tự xửa xưa, người ta phải kính thế nào cho đầy đủ và có trật tự, kẻo không sẽ vô tình đắc tội với bề trên.

Mà nhỉ, bề trên là do lá phiếu cử tri bầu ra mà, xã hội thuê họ làm việc và trả công bằng tiền lương cho họ, tại sao phải có cái lễ nghi quái quỷ ấy nhỉ? Nghe ra ngược đời, có chi đó hơi hợm hĩnh! Nếu cần thiết, chỉ nên vài ba cái kính thưa là đủ.

Bài diễn văn khai mạc của nhà tổ chức dài lê thê, đọc sùi bọt mép ngót nửa tiếng đồng hồ. Ban đầu thì hùng hồn, dần dần thì liệt và nguội dần. Có điều chi thật đáng tội nghiệp cho bổn phận của ông ta!

Dĩ nhiên là đến phần lãnh đạo và đại biểu ngành “chỉ đạo”, “chủ chốt” phát biểu.

Tóm lại, một thành quả ghê gớm, một tương lai xán lạn. Chịu khó lắng nghe chút, gần như “đọc” phát biểu, nội dung na ná như nhau, chỉ trừ tên đơn vị và người phát biểu khác nhau.

Trên sân khấu, mọi thành phần lần lượt đọc bài phát biểu của mình. Bài phát nào cũng có câu: ” Nhờ sự chỉ đạo đúng đắn, theo sát của (...) cho nên (...) Người đọc cứ mải miết làm cái phận sự dài dòng của mình, ở dưới hội trường mọi người cứ nói chuyện riêng và cười nói bình luận kiểu việc ông, ông nói; Việc tôi, tôi làm!?

Lại có mấy cha ma ranh, khéo chọn chỗ và tranh giành ghế, ngồi sai cả vị trí, cốt làm sao cho bản mặt được rõ trên Truyền hình trực tiếp. Rồi chen nhau chụp ảnh với các vị lãnh đạo cho oai!

Ngán!

Đến phần chủ yếu: Phát cúp.

Một không khí hừng hực khí thế và thật đáng hãnh diện.

Khói lửa mịt mù, tiếng nhạc oang oang.

MC nói lạc cả giọng, líu cả lưỡi.

Đông quá, bằng khen phát nhầm tên, mà chủ yếu là để quay phim, chụp hình là chính. Về chỗ ngồi, họ bắt đầu gọi nhau í ới để đổi lại cho đúng!

Vui!

Đến phần Doanh nghiệp phát biểu theo đăng ký tại trận.

Có vài người phát biểu, họ phàn nàn về muôn vàn khó khăn. Họ đề đạt những nguyện vọng và yêu cầu cấp trên thấu hiểu, gỡ bỏ những điều trái khoáy của nền hành chính còn chưa thể thoát khỏi cái bóng của thời quan liêu bao cấp. Họ phê phán cơ chế xin, cho rườm rà; Phê phán bộ phận này, ngành kia gây nhiều khó khăn và trở ngại cho Doanh nghiệp…

Một gã trạc ngũ niên lên phát biểu. Hắn không kính kính thưa thưa dài dòng. Với chất giọng trầm hùng, từng trải:

-Thưa quý vị có mặt hôm nay.

Tôi lắng nghe hội nghị tổng kết thành tích thật hoành tráng. Qua đó, tôi xin chúc mừng Khu ta, chúc mừng các Doanh nhân chúng ta đã thu được thắng lợi to lớn qua các báo cáo thành tích! Với gần năm chục doanh nhân tiêu biểu được vinh dự nhận cúp, thật đáng tự hào và nể phục!

Tôi trân trọng biết ơn những nhà Doanh nghiệp, cảm ơn anh chị em lao động đã chung vai sát cánh, chịu thương chịu khó đùm bọc lẫn nhau vượt qua muôn vàn thử thách để tồn tại trong cơn bão suy thoái.

Tôi trịnh trọng thán phục những nhà Doanh nghiệp chân chính, biết lường thời lựa thế, biết san sẻ và chịu trách nhiệm trước sức lao động và bảo vệ những con người lao động trong mọi hoàn cảnh. Họ thật xứng đáng là doanh nhân tiêu biểu.

Tiếng vỗ tay rầm rầm, hòa theo tiếng nhạc phụ họa. Thời này là thế, mọi cái người ta làm qua cái đĩa, giống như hát nhép vậy.

-Thưa quý vị!

Tôi phê phán những Doanh nghiệp làm ăn thiếu trách nhiệm, chụp giựt, báo cáo sai sự thật để đạt danh hiệu một cách giả tạo. Cuộc sống đang đòi hỏi chúng ta phải thực sự có trách nhiệm, trước hết là trách nhiệm với chính mình.

Chúng ta nên mừng hay lo đây? Cho tôi hỏi một câu nghiêm túc nhưng cũng rất bức xúc: Doanh nghiệp nào ở đây làm ăn có hiệu quả, không vay nợ, không chạy đôn chạy đáo, trốn cái này, xoay kiểu khác? Xin vui lòng đứng dậy và có một lời giới thiệu về mình vắn tắt, gọn gàng?

Imlặng!

-Thế thì quý vị từ nãy tới giờ nói cái gì? Tại sao lại cố tình nói vậy? Là Doanh nhân, Doanh nghiệp, trước hết phải tôn trọng sự thật, tôn trọng chính mình. Tại sao chúng ta phải vỗ những tràng pháo tay về thành tích không có thật? Đổi mới mấy chục năm, mà sao tự mình cứ làm khó mình?

Ngày thường, chúng ta gặp nhau, mặt ai nấy ỉu xìu kia mà?

Có Doanh nghiệp, chỉ riêng trượt giá vàng và đô la, một năm cháy không khói mấy tỉ đồng. Tính ra mỗi tháng, họ bị cháy một nhà kho! Mỗi ngày mất toi ngót mấy tấn thóc! Đau hơn bị hoạn!

Lãi ngân hàng cao chót vót, ngoài 20% đến 23% một năm. Chúng ta cũng phải cúi gằm mặt xuống để vay.

Làm cũng chết, không làm cũng chết! Tuy nhiên, ai cũng có thể diện, nhưng thể diện phải đúng chỗ và đúng thực chất.

Tất nhiên, phải đóng thuế, phải nuôi công nhân, phải ăn, phải sống! Nhưng vấn đề ở chỗ, thuế sụt giảm hơn so với các năm, vì doanh số tụt giảm nghiêm trọng. Lỗ vàng mắt, nhưng phải cắn răng mà chịu. Tại sao? Tại vì danh dự, vì đời sống của người lao động.

Tôi thấy, giữa bối cảnh suy thoái mà khu vực ta tăng trưởng hơn kỳ trước, có lẽ là một sự thần kỳ!

Có phải tăng trưởng ấy là do chúng ta đang bán nguồn tài nguyên thô trong rừng, ngoài biển không?

Rồi sẽ đến ngày, con cháu ta không đủ sức để trả món nợ mà hôm nay chúng ta cố tình hủy hoại tài nguyên và môi trường này? Thế hệ sau sẽ noi gương chúng ta cái gì đây?

Thành thật xin lỗi hội nghị vì tôi nói ra cái điều mà hôm nay, chí ít ở đây không ai muốn và thậm chí không ai nghĩ sẽ có người nói như vậy! Tuy nhiên, mỗi chúng ta, ai cũng biết rõ điều đó, nhưng không nói ra vì nhiều lý do khác nhau!

Và ngay lúc này, quý vị quan sát thử xem, tại sao lúc nãy vào dự hội nghị hoành tráng và đầy đủ như thế, mà giờ này, ghế bàn trống hoác như vậy? Có phải nhiều đại biểu đến cho có mặt hay không?

Mọi người quan sát, thấy mấy dãy ghế các đại biểu Huyện, Sở lác đác còn mấy vị (?)

-Vâng, xin trân trọng cảm ơn quý vị đã lắng nghe tôi nói.

Chúc quý vị và gia quyến bằng an!

Một loạt vỗ tay đanh, giòn. Và nhiều người rỉ tai nhau: Ông ta là ai mà bạo gan thế!

Hắn chẳng là ai, chỉ là kẻ chịu khó học hành và kinh doanh bài bản.

Hắn chẳng là ai, chỉ là kẻ làm ăn chỉn chu, nộp các khoản nghĩa vụ trung thực và đầy đủ.

Hắn chẳng là ai, chỉ là kẻ không biết chui luồn nịnh bợ, dù bạn học của hắn lắm ông này bà nọ, quyền cao chức trọng, nhưng hắn không nhờ, chẳng cậy.

Hắn là chẳng là ai, chỉ là thằng từng lên voi xuống chó, lăn lóc như củ khoai củ sắn. Cứ vấp ngã, lại gượng đứng lên.

Hắn là thằng cha có bản lĩnh, nhiệt tình và chân chất.

Hắn bước xuống vị trí xuất phát. Chủ tịch đoàn không thấy ai đứng dậy bắt tay cảm ơn hắn như những người phát biểu trước. Không biết họ căm tức hay buồn rầu? Có lẽ họ ngỡ ngàng về một trường hợp chưa có tiền lệ.

Kết thúc hết buổi lễ, hắn về luôn.

Hắn không hơi sức và tâm trí đâu mà dự tiệc và coi nhảy nhót múa hát.

Hắn đến đây để nói cái sự thật trần trụi mà người ta biết nhưng cố tình quên.

Hắn về, may ra có vớt vát được cân gạo nào chăng trong đám hỏa hoạn không khói ấy!

Thạch Cầu