“Phóng viên của chúng tôi là những người phi thường”

Tôi tự hào về phóng viên của tôi

Trong năm qua, điều gì đã để lại nhiều dấu ấn trong lòng chị?

Tôi còn nhớ, năm ngoái, trong một buổi họp cuối năm toàn cán bộ phóng viên của kênh VTC16, tôi có nói với các bạn rằng, các bạn đã rất phi thường, các bạn đã kiên cường bám trụ lấy kênh trong năm vừa qua. Bởi vì năm 2010 và năm 2011 là hai năm vô cùng khó khăn đối với kênh VTC16.

Khi kênh mới thành lập, chúng tôi chỉ có mấy chục mét vuông mặt bằng, ngoài ra không có gì hết. Trước khi lên sóng một tháng, tổng công ty mới cho chúng tôi vay tiền mua 5 cái máy dựng, máy móc cũng đi mượn của Bộ Nông nghiệp để sản xuất. Máy tính chưa có, chúng tôi đành kêu gọi các bạn phóng viên tự trang bị máy tính cá nhân để làm việc. Tóm lại, chúng tôi thiếu thốn ngay cả những phương tiện tối thiểu nhất để tác nghiệp.

Nhưng trở ngại khiến chúng tôi dễ nản lòng nhất là cơ chế tài chính khó khăn. Việc chậm lương thường xuyên xảy ra. Đa số phóng viên của chúng tôi là con cái nhà nông dân, nông thôn, vốn dĩ điều kiện gia đình cũng khó khăn nên việc đó thực sự là một thách thức lớn vô cùng đối với họ. Thế nhưng, các bạn đã vượt qua được tất cả, vẫn bám trụ ở đây, giờ phút này.

Ban đầu kênh 16 đặt mục tiêu là 2 tiếng sản xuất mới mỗi ngày, nhưng rồi chúng tôi tăng lên được 3 tiếng và hiện giờ là 5 tiếng sản xuất mới. 5 tiếng sản xuất mới mỗi ngày là một khối lượng công việc lớn vô cùng. Nhưng họ đã làm được.

Phải nói rằng, tôi trân trọng vô cùng tất cả những người còn ngồi đây giờ phút này, các bạn đã cùng lãnh đạo kênh vượt qua khó khăn một cách thực sự phi thường.

Một cuối năm nữa lại đến, sẽ lại có một cuộc gặp mặt nữa với toàn thể cán bộ, phóng viên kênh VTC16. Chị sẽ nói gì với họ?

Một cuối năm nữa lại đến, lại sắp có một cuộc họp, và tôi sẽ lại sắp phải nói điều gì đó với toàn thể cán bộ, phóng viên kênh 16. Tôi đang nghĩ sẽ nói gì với họ? Và sau cùng, tôi chỉ muốn nói cảm ơn. Cảm ơn vì tất cả các bạn đã kiên cường cùng lãnh đạo kênh vượt qua chặng đường 2011 rất nhiều khó khăn này.

So với năm 2010, năm 2011 khối lượng công việc tăng gấp đôi năm ngoái. Số mũ chương trình tăng, tổng thời lượng phát sóng tăng. 5 tiếng sản xuất trong truyền hình là một khối lượng công việc khổng lồ mà để sản xuất các chương trình của kênh này đều rất phức tạp, phải đi vùng sâu, vùng xa, rừng núi, vùng nông thôn. Tôi không thể nào nói hết được về sự hy sinh của các bạn phóng viên, BTV, quay phim… của kênh 16 để kênh được như hôm nay. Mà thật lòng, tôi nghĩ không phải kênh truyền hình nào cũng làm được thế đâu.

Hiện nay kênh có 40 chương trình đều đặn lên sóng. Khối lượng khán giả gọi điện đến thường xuyên và tăng lên trông thấy. Điển hình là chương trình thư khán giả trước đây chỉ có 10 phút thì nay tăng lên 3 chương trình, mỗi chương trình 10 phút.

Vậy, theo chị, động lực nào đã khiến họ kiên trì, bám trụ kênh trong điều kiện khó khăn như vậy?

Thực ra tôi cũng phải xác định ngay từ đầu khi tuyển phóng viên. Rất nhiều nơi khác đặt mục tiêu trình độ phải cao, bằng cấp phải đẹp… nhưng với chúng tôi, có một tiêu chí còn quan trọng hơn là phải có những người gắn bó với kênh, yêu đồng ruộng, yêu nông thôn, yêu nông dân. Vì chỉ có như vậy, họ mới có thể làm việc lâu dài được.

Nơi tôi làm việc cũ, những đồng nghiệp của tôi có khoảng 8 người nhưng giờ chỉ còn lại mình tôi theo lĩnh vực nông nghiệp, nông thôn này bởi vì công việc quá vất vả, quá khó khăn. Mà những vất vả, khó khăn ấy nó thường trực hàng ngày với mọi người.

Khi tuyển người, tôi đã xác định, bằng cấp, trình độ của các bạn phóng viên đương nhiên cần rồi, nhưng cần hơn nữa chính là sự đồng cảm của con người họ với lĩnh vực nông nghiệp, nông dân, nông thôn. Nếu không có yếu tố ấy thì chỉ dăm ba ngày họ chán ngay. Họ sẽ thấy lĩnh vực khác nhàn hơn chứ, long lanh hơn chứ.

Trong thời gian vừa qua, điều đáng mừng là số lượng người bỏ kênh đi không nhiều. Những người kênh nhắm đến để đào tạo thì đều thực sự tâm huyết với nông nghiệp, nông thôn. Hiện nay chúng tôi có 104 cán bộ, phóng viên, BTV chính thức. Ngoài ra, CTV trên khắp các tỉnh thành là 144 người nữa.

Ở VTC16, phóng viên là chủ thể số 1

Khó khăn và rất nhiều thách thức như vậy, lãnh đạo kênh VTC16 đã làm thế nào để khuyến khích, để chia sẻ khó khăn với các cán bộ, phóng viên, BTV của kênh?

Chẳng cần phải đi tác nghiệp cùng phóng viên mới hiểu các bạn đã gặp khó khăn thế nào. Tôi luôn nói rằng, ở kênh VTC16, phóng viên luôn luôn phải là chủ thể số 1 của kênh. Tất cả mọi thủ tục hành chính, máy móc, xe cộ đều phải vì công việc và khi đi tác nghiệp, phóng viên là người có quyền tối cao. Tôi khuyến khích họ cứ làm đi, tự do sáng tạo với tác phẩm của mình. Làm thế nào để khi phóng viên đi hiện trường, họ phải hoàn toàn thoải mái về đầu óc.

Bản thân là phóng viên của kênh Nông nghiệp, nông thôn đã là vất vả rồi. Mùa hè thì đỡ, mùa đông dậy sớm đi làm vất vả vô cùng, rồi thì lội ruộng, rồi thì trèo đèo… Khi còn là phóng viên như các bạn bây giờ, mỗi buổi sáng sớm thức dậy, tôi cũng từng nhiều lần đấu tranh tư tưởng hay thôi không đi nữa nhưng rồi đã hẹn xe, hẹn máy, đề tài thì hay nên lại cố. Những việc đó diễn ra trường kỳ rồi, chứ không phải như sự kiện, chốc lát là xong. Rồi những bữa cơm trưa lúc 2, 3 giờ chiều, những khi đi vùng núi, vùng sâu, xa, đường trơn xe không vào được phải đi bộ. Rồi thì lũ quét, đi qua dòng nước xoáy mà hễ chỉ cần chân nhấc hơi cao là bị nước cuốn đi mất… Nhưng rồi mỗi khi hoàn thành một sản phẩm như mong muốn thì hạnh phúc tưởng chừng như quên hết tất cả những gì vừa trải qua, lại sẵn sàng cho một nhiệm vụ mới.

Tôi hiểu chứ. Bản thân tôi, 16 năm trời là phóng viên, tôi suốt ngày đi. Ở đất nước này, 64 tỉnh thành có chỗ nào mà tôi chưa đi nữa đâu. Cháy rừng U Minh năm 1999, tôi có mặt mấy chục ngày trong rừng. Lũ lụt, các phóng viên báo khác còn loay hoay ở ngoài, tôi đã có mặt ở trong rồi. Khi tôi còn là phóng viên, nhiều người khuyên tôi chuyển sang lĩnh vực khác cho đỡ vất vả nhưng tôi vẫn quyết tâm trụ lại. Đề án thành lập một kênh truyền hình Tam nông tôi viết đề án từ lâu, hơn một năm trời tôi ấp ủ. Khi nó thành hiện thực, tôi đã có bên cạnh những bạn trẻ đồng hành với tôi. Tôi cũng đã thổi cho họ tình yêu với nông nghiệp, nông thôn, với công việc này. Điều khiến tôi cảm thấy vô cùng tự hào về họ đó là họ nhiệt huyết, yêu nghề một cách trong sáng, họ làm việc say mê bất chấp khó khăn.

Chị đã chia sẻ với họ bằng cách nào?

Bằng nói chuyện, bằng việc tạo điều kiện thuận lợi để họ đi tác nghiệp. Thông qua các cuộc họp, thông qua quy chế… chúng tôi cố gắng tạo cho mọi người một mảnh đất thực sự để làm nghề. Với phóng viên, điều đó là quan trọng nhất. Các phóng viên của VTC16 còn trẻ, còn say mê, nhiệt huyết, môi trường làm việc là yếu tố đầu tiên kéo các bạn vượt qua khó khăn.

Các bạn phóng viên ở đây đi nhiều khủng khiếp, đi Hà Giang, Tây Nguyên, Cà Mau, Đắc Lắc… Lãnh đạo kênh khuyến khích các bạn đi, miễn là có đề tài hay, khó khăn thế nào chúng tôi cũng tạo điều kiện tốt nhất có thể.

Chưa một lời đề nghị đi công tác nào của các bạn mà tôi từ chối. Tôi chỉ yêu cầu các bạn lập kế hoạch để làm việc hiệu quả. Tôi cũng rút ra từ bản thân mình, chỉ có đi nhiều, nhiều trải nghiệm, từ đó mới làm được những sản phẩm hay. Khi có trải nghiệm rồi, tư duy vốn sống của mình sẽ phong phú hơn. Mình đi nhiều, gặp nhiều, có sự chia sẻ lúc ấy mình mới có cái nhìn nhiều chiều, mới có sự đồng cảm.

Thế cho nên, đi và làm nhiều việc khác nhau là cách đào tạo phóng viên tốt nhất chứ không phải chỉ ngồi trong các trường lớp và nghe giảng. Ở kênh, chúng tôi thường xuyên tổ chức các lớp học kỹ năng vào các buổi thứ 7 do các phó giám đốc kênh, các cố vấn chia sẻ kinh nghiệm nghề nghiệp. Nhưng để tiến bộ nhanh thì các bạn chỉ có cách tự quẳng mình vào công việc, va chạm, lăn lộn và tự rút kinh nghiệm.

Các bạn phóng viên, BTV của kênh VTC16 đều còn rất trẻ, có bạn chỉ mới ra trường, ít va chạm. Giữa những người trẻ với nhau, làm thế nào để kênh chọn ra được những trưởng nhóm vừa làm nghề vừa quản lý nhóm?

Trưởng các nhóm sản xuất trong kênh lúc đầu còn non nớt lắm. Nhưng lãnh đạo và ban cố vấn phải theo sát, phụ trách các bạn. Vừa đào tạo họ làm phóng sự, làm tin, vừa đào tạo họ làm quản lý, cùng một lúc 3, 4 việc liền. Sau 2 năm, họ tiến bộ rõ rệt. Giờ tôi rất yên tâm về đội trưởng nhóm của kênh 16.

Là lãnh đạo kênh, xong cũng là thế hệ phóng viên đi trước, chị có nhận được nhiều lời chia sẻ của các phóng viên, đàn em của mình không?

Rất nhiều chứ. Chúng tôi cùng lắng nghe nhau, chia sẻ. Có vậy, chúng tôi mới cùng nhau vượt qua được những khó khăn này.

Đã có ai kêu khổ, kêu vất vả với chị không?

Tôi chưa bao giờ nghe mọi người kêu “em vất vả quá”, “em khổ quá”. Tôi ngồi đây nhưng tôi biết các bạn khó khăn, rồi các bạn còn phải lấy vợ, lấy chồng… Bởi vì tất cả những điều ấy tôi đều trải qua rồi. Nhưng ngược lại, các bạn ấy cũng hiểu tôi cũng đang khó khăn và tôi đang hết lòng vì mọi người. Tôi tin các bạn hiểu nên không ai nói với tôi một lời nào dù tôi nhìn ánh mắt các bạn, tôi hiểu hết.

Tuy thế nhưng khi đi làm chương trình gặp những số phận bất hạnh, bản thân các phóng viên kênh VTC16 lại chính là người đứng ra kêu gọi mọi người trong kênh trích tiền trong nguồn tài chính hạn hẹp của mình để giúp đỡ những số phận ấy. Chị có biết những việc làm ấy của các phóng viên trong kênh mình không?

Tôi biết. Bản thân tôi cũng tham gia đóng góp. Đó chính là việc làm thể hiện con người của các bạn và nó nói lên vì sao các bạn gắn bó với kênh này. Tôi tin rằng, cùng với trải nghiệm của mình các bạn ấy đã biết cảm thông, đồng cảm với nông dân, cái nhìn của các bạn đã chất chứa sự bao dung, độ lượng, đã có sự xúc động với những hoàn cảnh khác nhau. Tôi rất tự hào về phóng viên của mình.

Năm hết tết đến, có lẽ giờ này mối quan tâm lương thưởng tết là của tất cả mọi người không trừ một ai, kể cả với con người VTC16 - những người đã luôn làm việc hết mình bằng tinh thần yêu nghề?

Đến giờ phút này, dự án chi thường xuyên cho kênh VTC16 đã hoàn thiện. Cho nên, chắc chắn năm nay VTC16 sẽ có một cái tết no ấm và các cán bộ, phóng viên, BTV, các anh chị em quay phim, kỹ thuật… của chúng tôi sẽ có điều kiện tốt hơn để an tâm làm việc.

Thế còn kế hoạch phát triển vào năm tới, năm 2012 thì sao?

Chúng tôi vẫn tiếp tục đảm bảo đơn đặt hàng của nhà nước và chất lượng chương trình phải tăng lên hấp dẫn khán giả hơn. Bởi phải có khán giả chúng ta mới có các nhà tài trợ, quảng cáo.

Kênh sẽ hấp dẫn khán giả bằng cách nào?

Chúng tôi có 3 cách để kéo khán giả đến với mình, một là nội dung chương trình hay, thông tin gần gũi, thiết thực với nông dân. Đây là kim chỉ nam hành động của chúng tôi. Tiếp đến là truyền thông để tất cả mọi người nông dân trên khắp mọi miền tổ quốc biết đến kênh truyền hình dành riêng cho họ này. Và thứ ba là chúng tôi sẽ làm việc với các đài địa phương, các công ty truyền hình cáp và các mạng hạ tầng khác để truyền dẫn phát sóng kênh này, làm cho nhiều người xem được kênh VTC16 hơn.

Cảm ơn chị!