“Việt Nam ngày nay" là văn hóa Việt

Thanh Vân nói với tôi thế. Và trao cho tôi một tập format chương trình Bản tin “Việt Nam ngày nay” được describe bằng những hình ảnh mô tả nội dung của nó thể hiện trong 15 phút phát sóng trên Kênh VTC10. Theo đó, định vị “Việt Nam ngày nay” là bản tin văn hóa đối ngoại, nhằm tôn vinh các giá trị văn hóa truyền thống và quảng bá xu thế hội nhập văn hóa lành mạnh, khơi gợi niềm tự hào dân tộc và kết nối tâm hồn Việt ở năm châu bằng giá trị văn hóa dân tộc.

Bản tin “Việt Nam ngày nay” có ba phần “Sắc màu Văn hóa”, “Dòng chảy Văn hóa” và “Sứ giả Văn hóa”. Sắc màu văn hóa là thông tin cập nhật các sự kiện tôn vinh giá trị văn hóa truyền thống, các hoạt động giao lưu và giao thoa văn hóa lành mạnh diễn ra trên khắp đất nước Việt Nam. Dòng chảy văn hóa lại phản ánh sự vận động của các giá trị văn hóa trong sự vận động chung của xã hội và nhận thức của con người. Và Sứ giả văn hóa là ghi nhận những tấm gương người Việt Nam và người nước ngoài có đóng góp trong việc gìn giữ hoặc quảng bá dù chỉ là một nét văn hóa Việt.

Thanh Vân muốn tham khảo ý kiến tôi, mà trước đó chị đã tham khảo ý kiến nghệ sĩ Trần Đức, người đã có những ý kiến cố vấn ngay từ ngày đầu khi VTC10 chuẩn bị lên sóng năm 2009. Đây là format phiên bản mới cho năm 2013 làm đậm sắc màu văn hóa Việt hơn, mà bản tin “Việt Nam ngày nay” hiện giờ đang tiếp tục lên sóng hằng ngày vốn đã là văn hóa Việt rồi.

Đã lâu tôi không theo dõi bản tin “Việt Nam ngày nay”. Giờ mở xem, hấp dẫn quá. Thay đổi nhiều từ nội dung đến hình thức thể hiện so với năm tôi còn tham gia kiểm định nội dung bản tin này.

Tôi quen hình ảnh Thanh Vân khả ái ở vai trò người dẫn chương trình, thì nay chị vẫn tham gia dẫn chương trình, nhưng còn đảm trách làm chủ nhiệm chương trình bản tin “Việt Nam ngày nay” và bản tin “Vietnam Journal”. “Việt Nam ngày nay” là bản tin tiếng Việt phụ đề tiếng Anh. Còn “Vietnam Journal” là bản tin tiếng Anh phụ đề tiếng Việt, thông tin kinh tế xã hộivà quan hệ kinh tế Việt Nam với nước ngoài.

Xem “Việt Nam ngày nay” với người trong nước còn thấy mới lạ xúc động huống chi người Việt xa xứ mà lại là xa xứ lâu năm. Ví dụ như “Liên hoan hát then-đàn tính”, “Di sản văn hóa then”, “Lễ hội văn hóa ẩm thực Việt - Hàn”, triển lãm ảnh “Không gian xanh Bình Thuận - Góc nhìn từ khinh khí cầu”. Rồi “Văn minh sông Hồng” với 66 đầu mục hoạt động cho năm du lịch quốc gia, Thả “2 cá thể voọc quần đùi trắng” về với thiên nhiên. Mỗi bản tin lại có một phóng sự về đề tài văn hóa thú vị, như “Người giữ gìn và làm phong phú nhạc cụ dân tộc”, đó là nhạc sĩ Bá Phổ.

Hay “Hòa nhạc Toyota Classics - Chuyến du ngoạn bằng âm nhạc” của dàn nhạc thính phòng Vienna - một trong những dàn nhạc thính phòng hay nhất thế giới chinh phục hoàn toàn trái tim của khán giả Hà Nội. Cuối mỗi bản tin, lại lắng sâu những hình ảnh ấn tượng về đất nước Việt Nam trong tâm trí, như “Những khoảnh khắc Hà Nội bốn mùa”, hoặc ” Mỹ Khê biển sớm” với bờ cát trắng nước biển xanh và chợ cá ghe thuyền.

Bản tin “Vietnam Journal” là thông tin kinh tế đối ngoại nhưng giàu tính nhân văn, ví như “EU hỗ trợ Việt Nam phát triển đầu tư & thương mại bền vững”, Dự án “GetGreen Việt Nam” nhằm thúc đẩy thói quen sống bền vững của người tiêu dùng có thu nhập trung bình. Đó là sự kết hợp giữa Đại học Công nghệ Delft của Hà Lan - Trung tâm sản xuất sạch, cùng với Viện Công nghệ châu Á đồng tổ chức khởi động. Hay như “Hoạt động thúc đẩy quan hệ thương mại Việt Nam - Belarus”, “Hợp tác đào tạo giữa Đà Nãng và Queensland”, “Air Asia tăng chuyến bay Kuala Lampur - Hà Nội”, hoặc “Nghệ sĩ gốc Việt Việt Danh Võ nhận giải thưởng thế giới về nghệ thuật đương đại”, “Chàng trai người Mỹ đam mê hoa giấy truyền thống Việt Nam”. Đó là chàng Matt Cavanaugh…

Cả hai bản tin cùng có thời lượng 15 phút phát sóng hằng ngày. “Vietnam Journal” phát lúc 11h45, “Việt Nam ngày nay” phát lúc 22h30.

Tổ chức sản xuất bản tin thời sự hằng ngày bận như bận “con mọn”. Tôi đã trải qua “con mọn” tôi biết và “ngấm đòn”, mà lại là 2 bản tin một ngày, cập nhật những sự kiện diễn ra trên khắp 63 tỉnh thành trong cả nước. Tôi chia sẻ.

Thanh Vân cười đắc ý với hai cụm từ “con mọn” và “ngấm đòn”.

Tôi dự một cuộc “giao ban” tác chiến vào lúc 16h hằng ngày. Tại đây chị nghe và trao đổi lại với 6 biên tập viên tổ chức sản xuất của hai bản tin, về các sự kiện sẽ diễn ra ngày mai, thống nhất những sự kiện cần làm và mức độ khai thác, phân công phóng viên thực hiện, ghép xe ghép máy quay cho hai nhóm cùng buổi và gần địa điểm, ai trực nhận file của các cộng tác viên các nơi gửi về qua internet, rồi lập kế hoạch tổ chức chương trình và phân công người theo dõi “thúc giục”. Họ đã có kinh nghiệm về những sự cố có thể xảy ra như sự kiện không diễn ra theo kế hoạch, thời tiết của trời và sức khỏe của người…Tất cả có dự phòng mà thuật ngữ những người làm chương trình hay dùng là “lấp sóng”.?

Vào khoảng trưa và xế chiều mỗi ngày các phóng viên gắn chặt khoang ca-bin cá nhân như được dính keo “5 linh 2”, mắt dán vào màn hình, hai tai nút chặt écote “2 không” với điện thoại và người ngoài cuộc. Tất cả công việc cho một bản tin là thực hiện “cuốn chiếu”. Làm xong bản tiếng Việt duyệt xong còn chuyển ngay cho nhóm chuyển ngữ làm phụ đề cho “Việt Nam ngày nay” và dịch cho “Vietnam Journal”. Rồi ghép nối sao cho bản tin có cấu trúc “đẹp”. Rồi khẩn trương vào trường quay dẫn.

Cái anh Adrian làm hiệu đính các bản dịch tin mà tôi hay gặp ở góc khuất tầng 3 phải dùng thuốc lá để xả stress mặc dù biết dùng thuốc lá chẳng có lợi gì cho sức khỏe. Còn các phóng viên gái, biên dịch viên gái xả stress bằng cách gì tôi không rõ mà có hỏi họ cũng chẳng nói chỉ mủm mỉm cười.

Thanh Vân cho hay các biên tập viên tổ chức sản xuất vào các ngày trực trong tuần là có mặt ở Kênh 10 từ sáng tới tối khuya. Thanh Vân cũng thế và còn hơn thế vì chị còn đảm trách vai Chủ nhiệm chương trình cả hai bản tin. Lại còn cả dẫn chương trình chưa bỏ được. Mà chị chưa nên bỏ vì “gương mặt trang bìa này” đã ưa quen. Tôi viết thế không phải là nịnh Thanh Vân, sự thực là thế.

Những lần chuyện với Giám đốc Kênh NET.VIET VTC10 Phan Chí Thanh lần nào tôi cũng thấy chất “Văn hóa Việt đa sắc màu” thấm đậm trong ngôn từ anh dùng. Có lẽ vì thế “Việt Nam ngày nay” và “Vietnam Journal” phiên bản mới cho năm 2013 Thanh Vân đưa tôi xem tham khảo cũng hẳn nằm trong tổng thể NET.VIET năm mới tới của Kênh VTC10.

Khánh Lịnh