Bé 10 tuổi biến dạng bàn chân sau chấn thương sọ não

N.M.T. ở Yên Bài, Hà Nội, từng trải qua những ngày tháng nguy kịch sau tai nạn khi mới 6 tuổi. Chấn thương sọ não nặng khiến em phải thở máy, mở khí quản và điều trị tại Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức, sau đó tiếp tục nằm viện hơn 7 tháng ở tuyến dưới.

Em may mắn vượt qua giai đoạn nguy hiểm. T. đang học lớp 3 và có thể sinh hoạt bình thường, nhưng thời gian dài nằm điều trị để lại di chứng ở hai chân. Các nhóm cơ co rút khiến gân gót Achilles bị ngắn lại, bàn chân biến dạng, mỗi bước đi của em trở nên khó khăn.

Trường hợp của T. được phát hiện trong chương trình khám bệnh, tặng quà và phát thuốc cho hơn 500 người dân tại xã Yên Bài do Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức phối hợp Hội Chấn thương Chỉnh hình Việt Nam tổ chức.

Đây là xã miền núi còn nhiều khó khăn của Hà Nội, khoảng một nửa dân số là đồng bào dân tộc thiểu số. Khi thăm khám, các bác sĩ nhận thấy tình trạng biến dạng bàn chân của T. cần được đánh giá chuyên sâu.

Chỉ ba ngày sau buổi khám, em được đưa đến bệnh viện để thực hiện các xét nghiệm, đánh giá chức năng vận động và hội chẩn. Các chuyên gia nhận định nguyên nhân chính là tình trạng co rút gân gót hai bên sau chấn thương sọ não nặng.

PGS.TS Nguyễn Mạnh Khánh, Phó Giám đốc Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức cho biết co rút gân gót có thể xuất hiện ở những bệnh nhân tổn thương thần kinh nặng phải nằm điều trị kéo dài.

Ở T., tình trạng này khiến bàn chân bị kéo xuống, làm thay đổi tư thế bàn chân khi đứng và đi. Nếu không được can thiệp phù hợp, khả năng vận động có thể tiếp tục bị hạn chế.

Thay vì mổ mở để kéo dài gân theo các kỹ thuật như Z-plasty hoặc tạo hình V-Y, êkíp lựa chọn phương pháp kéo dài gân gót Achilles qua da cho bệnh nhi.

Với kỹ thuật này, bác sĩ tạo những đường rạch rất nhỏ trên da để tiếp cận và giải phóng gân, giúp gân đạt độ dài cần thiết mà không phải mở rộng vùng phẫu thuật. Phương pháp được đánh giá phù hợp với trẻ em và có thể giảm tổn thương phần mềm so với mổ mở.

Hai bên gân gót của T. được can thiệp trong cùng một cuộc phẫu thuật. Sau mổ, bàn chân được đưa về tư thế thuận lợi hơn cho quá trình phục hồi vận động.

Ngày đầu tiên sau phẫu thuật, T. tỉnh táo, có thể ngồi dậy và ăn uống bình thường. Sức khỏe ổn định, em được chỉ định xuất viện và tiếp tục theo dõi, phục hồi chức năng theo hướng dẫn của bác sĩ.

Với gia đình, điều mong chờ không chỉ là ca mổ thành công mà là ngày T. có thể đứng vững trên đôi chân của mình. Sau nhiều năm sống với di chứng của tai nạn, cậu bé có thêm cơ hội trở lại những hoạt động vốn rất bình thường với một đứa trẻ 10 tuổi như đến trường, vui chơi và chạy nhảy cùng bạn bè.

Các bác sĩ cho biết hiệu quả cuối cùng còn phụ thuộc quá trình phục hồi chức năng và khả năng thích nghi vận động của bệnh nhi. Việc phát hiện sớm những biến dạng do co rút cơ, gân ở trẻ có tổn thương thần kinh và can thiệp đúng thời điểm có ý nghĩa quan trọng trong bảo tồn khả năng vận động lâu dài.